Dział: Optymalizacja leczenia i farmakoterapii

Ból jest nieodłącznym elementem pojawiającym się w życiu człowieka. Współczesna farmakoterapia oferuje wiele możliwości leczenia dolegliwości bólowych odczuwanych przez pacjentów. Jedną z nich są leki z grupy niesteroidowych leków przeciwzapalnych (NLPZ). Zalicza się do niej kilka substancji czynnych, spośród których jedną z częściej stosowanych jest diklofenak.

Okres ciąży, połogu i laktacji stanowi wyjątkowy etap w życiu kobiety, w którym zachodzą liczne zmiany metaboliczne, fizjologiczne i immunologiczne, mające na celu optymalizację rozwoju płodu oraz wspieranie produkcji mleka. W tym okresie następuje znaczący wzrost zapotrzebowania na witaminy i mikroelementy, które odgrywają kluczową rolę w procesach wzrostu, różnicowania komórek oraz utrzymania homeostazy metabolicznej. Prawidłowe odżywianie i suplementacja niezbędnymi składnikami są fundamentem zdrowia matki i dziecka, ponieważ ich niedobory mogą prowadzić do poważnych konsekwencji zdrowotnych zarówno w okresie ciąży, jak i po porodzie.

Ciąża jest czasem w życiu kobiety, w którym ze szczególną uwagą powinna ona skupić się na odżywianiu. Niestety, nawet najlepiej skomponowany jadłospis nie będzie w stanie dostarczyć wszelkich niezbędnych witamin i składników odżywczych, które zarówno jej organizm, jak i organizm rozwijającego się dziecka będą potrzebować. Tempo życia, brak dostępu do wartościowych składników, ale i słabe wzorce żywieniowe, które nagminnie stosowane są w dzisiejszych czasach, utrudniają zapewnienie niezbędnych elementów dobrej diety.

Artykuł przedstawia rolę farmaceutów w edukowaniu seniorów w zakresie podstaw profilaktyki zdrowotnej – zbilansowanej diety, odpowiedniego nawodnienia i aktywności fizycznej, które stanowią fundament utrzymania zdrowia. Wskazano na zmiany związane z wiekiem w układzie sercowo-naczyniowym, w tym stres oksydacyjny i zaburzenia funkcji mitochondriów oraz na praktyczny aspekt stosowania statyn i możliwego obniżenia poziomu koenzymu Q10. Omówiono także starzenie się układu kostnego oraz znaczenie odpowiedniej podaży wapnia, witaminy D i K, a także zjawisko immunosenescencji. Podkreślono, że farmaceuta odgrywa istotną rolę w kształtowaniu zdrowych nawyków oraz wspieraniu pacjentów w racjonalnym i bezpiecznym stosowaniu suplementów diety z uwzględnieniem ich stanu zdrowia i farmakoterapii.

Kolki niemowlęce (infant colic) to jedno z najczęstszych zaburzeń czynnościowych przewodu pokarmowego w okresie niemowlęcym – szacuje się, że dotyczy od 3% do 28% niemowląt na całym świecie [1]. Jedno z badań wykazało częstość ich występowania na poziomie 17–25% wśród noworodków i niemowląt poniżej 6. tygodnia życia, 11% wśród dzieci w wieku od 8. do 9. tygodnia życia i 0,6% wśród dzieci w wieku od 10. do 12. tygodnia życia [2].

O magnezie powiedziano już niemal wszystko, a przynajmniej tak się wydaje. Farmaceuci dobrze znają jego rolę w metabolizmie, objawy niedoboru oraz wskazania do suplementacji. A jednak współczesne badania pokazują, że jeden z najważniejszych aspektów jego stosowania – wielkość i sposób podawania dawki – wciąż bywa interpretowany nie do końca właściwie.

Artykuł omawia temat blizn – czym są, jak powstają, jakie są ich rodzaje – zarówno pod względem przyczyny (np. pourazowe, pooperacyjne, pooparzeniowe, potrądzikowe), czasu powstawania (świeże vs. dojrzałe) oraz wyglądu (normotroficzne, przerosłe, keloidy, zanikowe, przykurczone). Podkreślono, że kluczowym elementem profilaktyki i poprawy wyglądu blizn jest odpowiednia pielęgnacja po zagojeniu rany – higiena, unikanie UV, systematyczne stosowanie preparatów silikonowych. 

Stłuszczeniowa choroba wątroby rozpoznawana jest, gdy w badaniu histologicznym cechy stłuszczenia wykazuje ponad 5% hepatocytów lub gdy w badaniu obrazowym zawartość tłuszczu w wątrobie szacowana jest powyżej 5,6%. Stłuszczeniowa choroba wątroby zwiększa ryzyko marskości i raka wątroby oraz przyczynia się do rozwoju cukrzycy typu 2, chorób sercowo-naczyniowych i przewlekłej choroby nerek. Mimo że wśród głównych czynników jej ryzyka nie wymienia się dysbiozy, to jednak coraz częściej podkreśla się jej rolę w patogenezie chorób układu pokarmowego, w tym i wątroby. Tym bardziej, że wątroba zaopatrywana jest w krew bogatą w produkty trawienne i składniki mikrobiologiczne, stąd bezpośrednio narażona jest na kontakt z produktami metabolizmu i rozkładu mikrobioty (szczególnie przy uszkodzonej barierze jelitowej). Produkty te mogą np. wywołać reakcję zapalną, nasilić stres oksydacyjny, wpłynąć na hemodynamikę układu wrotnego lub zintensyfikować akumulację lipidów. Stąd wydaje się, że probiotykoterapia może stanowić cenną alternatywę dotychczasowego leczenia. Tym bardziej, że przeprowadzone badania wykazują, że suplementacja preparatami wieloszczepowymi prowadzi do normalizacji aktywności aminotransferaz oraz poprawy obrazu histopatologicznego wątroby. Wydaje się więc, że właściwa modulacja składu miktrobioty może okazać się kluczowa do zapobiegania występowania i/lub leczenia stłuszczenia wątroby.