Dział: Przeglądy lekowe

Choroby pasożytnicze nadal stanowią jeden z ważniejszych problemów ochrony zdrowia ludzkości [1]. Odrobaczanie dzieci oraz dorosłych jest regularnie praktykowane w wielu krajach na całym świecie. Znane są techniki odrobaczania sposobami naturalnymi, ale w większości przypadków to połączenie farmakoterapii i fitoterapii przynosi skuteczniejsze efekty.

W ostatnim okresie obserwujemy trend ponownego wprowadzania na rynek farmaceutyczny i rewitalizacji promocyjnej produktów leczniczych, które zawierają substancje czynne o parametrach farmakokinetyczno-farmakodynamicznych niekoniecznie zgodnych ze wskazaniami, w jakich mają być stosowane. Jednym z przykładów takiej promocji jest doksylamina, która w reklamach jest przedstawiana jako optymalny farmaceutyk do leczenia bezsenności.

Alergia na pyłki roślin, zwana również pyłkowicą, to jedna z najczęstszych chorób alergicznych, dotykająca miliony ludzi na całym świecie. Szacuje się, że w Europie dotyczy ona nawet 40% populacji, a w Polsce liczba osób cierpiących na to schorzenie przekracza 12 milionów. Liczba przypadków alergii pyłkowej stale rośnie, co jest związane zarówno z czynnikami genetycznymi, jak i zmianami środowiskowymi (jak zanieczyszczenia powietrza) i zmianami klimatycznymi. Alergia objawia się nieżytem nosa, gardła i spojówek nawracającym co roku w okresie pylenia roślin. Współczesna medycyna oferuje szeroki wachlarz metod diagnostycznych i terapeutycznych, które pozwalają na skuteczne rozpoznawanie i kontrolowanie objawów, a w niektórych przypadkach nawet na ich całkowite wyeliminowanie. W artykule omówimy zarówno przyczyny alergii pyłkowej, jej objawy i metody diagnostyczne, jak i nowoczesne podejście do leczenia – od farmakoterapii, przez immunoterapię, aż po zalecenia dotyczące profilaktyki.

Zalecenie suplementacji kwasu foliowego przez kobiety planujące ciążę i ciężarne w I trymestrze ciąży w programie redukcji wad cewy nerwowej (WCN) u potomstwa zostało uznane za jedno z największych osiągnięć medycyny prewencyjnej w zakresie zdrowia publicznego na świecie.

Artykuł podkreśla rolę farmaceuty w przekazywaniu seniorom rzetelnych informacji na temat znaczenia kwasów tłuszczowych omega-3 dla zdrowia. Wskazuje, że farmaceuta podczas rozmowy może pomóc pacjentowi zrozumieć, czym są te kwasy, gdzie można je znaleźć oraz jakie korzyści zdrowotne potwierdzono w badaniach naukowych. W artykule omówiono naturalne źródła omega-3, zwrócono uwagę, że u seniorów często pojawia się potrzeba suplementacji, szczególnie gdy dieta nie dostarcza odpowiedniej ilości tych kwasów. Autorka przedstawia również wielokierunkowe działanie omega-3 w oparciu o Evidence Based Medicine, wskazując na ich korzystny wpływ m.in. na układ sercowo-naczyniowy, funkcje poznawcze oraz procesy zapalne. Podkreślono, że właściwa edukacja pacjenta w aptece może zwiększyć świadomość zdrowotną seniorów i pomóc im podejmować bardziej świadome decyzje dotyczące diety i suplementacji.

Niedokrwistość jest częstym zaburzeniem, występującym we wszystkich grupach wiekowych i towarzyszącym chorobom różnych narządów i układów. Charakteryzuje się małą liczbą krwinek czerwonych lub stężeniem hemoglobiny poniżej normy, co prowadzi do niedostatecznego zaopatrzenia tkanek w tlen. Niedokrwistość jest szczególnie istotnym problemem klinicznym w przypadku chorych operowanych. Może uniemożliwić przeprowadzenie operacji, a także prowadzić do poważnych powikłań. Operacje ortopedyczne są często rozległe i długotrwałe. 
Pacjenci z wykrytą niedokrwistością przed planowaną operacją ortopedyczną wymagają w związku z tym odpowiedniego przygotowania i leczenia w celu zwiększenia stężenia hemoglobiny. Z kolei niedokrwistość po operacji ortopedycznej może wpłynąć na proces rehabilitacji i rekonwalescencji, dlatego wymaga leczenia w postaci suplementacji żelaza, witamin i minerałów, a w cięższych przypadkach transfuzji krwi. Należy podkreślić, że w każdym przypadku diagnostyka niedokrwistości musi uwzględniać rozpoznanie choroby podstawowej, a leczenie musi mieć charakter przyczynowy.

Kwas masłowy stanowi jeden z kluczowych metabolitów mikrobioty jelitowej, będący głównie produktem fermentacji niestrawnych węglowodanów w okrężnicy. Dzięki swoim licznym właściwościom, w tym energetycznym dla kolonocytów, modulacyjnym dla bariery jelitowej i układu immunologicznego oraz epigenetycznym, odgrywa istotną rolę w utrzymaniu homeostazy przewodu pokarmowego. W ostatnich latach obserwuje się wzrost zainteresowania preparatami zawierającymi kwas masłowy lub jego sole w kontekście wsparcia terapii chorób przewodu pokarmowego i zaburzeń metabolicznych. W praktyce klinicznej coraz większego znaczenia nabiera kwestia standaryzacji tych preparatów, to znaczy deklarowanej zawartości kwasu masłowego (mg) w jednej dawce oraz jakości formulacji (np. mikrokapsułkowanie, uwalnianie w jelicie grubym). Niniejszy artykuł omawia mechanizmy działania kwasu masłowego w przewodzie pokarmowym, wskazania kliniczne dla preparatów o wysokiej zawartości kwasu masłowego, rosnące zainteresowanie tą strategią terapeutyczną, aspekty praktyczne wyboru preparatu oraz edukację pacjenta. 

Artykuł omawia znaczenie świadomej, kompleksowej pielęgnacji przeciwstarzeniowej oraz rolę farmaceuty w jej prawidłowym doborze. Współcześnie pacjenci coraz lepiej rozumieją procesy biologiczne starzenia się skóry oraz potrzebę stosowania wieloetapowej pielęgnacji opartej na naukowo potwierdzonych składnikach aktywnych. Opisano dwa główne mechanizmy starzenia: wewnętrzne (chronologiczne) – wynikające z procesów genetycznych oraz zewnętrzne – spowodowane działaniem promieniowania UV, zanieczyszczeń, stresu i niezdrowego trybu życia. W artykule podkreślono rolę bariery hydrolipidowej i mikrobiomu skóry jako naturalnej ochrony przed czynnikami zewnętrznymi oraz wskazano, że ich zaburzenie prowadzi do utraty jędrności i odporności skóry. Podkreślono rolę farmaceuty jako eksperta, który analizuje potrzeby pacjenta, pomaga dobrać właściwe preparaty oraz edukuje w zakresie systematyczności i prawidłowego łączenia kosmetyków, aby pielęgnacja była skuteczna i bezpieczna.